Tłumaczenie dyplomów do uznania: 6 zasad, których oczekują organy

6 zasad

• Tytuł w wersji oryginalnej. Zgodnie z punktem 24 Zmienionych zaleceń Komitetu Konwencji Lizbońskiej (Sèvres, 23 czerwca 2010 r.) regułą powinno być podawanie uzyskanego za granicą tytułu w wersji oryginalnej, bez tłumaczenia. Przetłumaczony tytuł byłby już oceną.
• Bez równoważności. NAWA wskazuje typowe błędy: oddawanie ukraińskiego «магістр» jako polskiego magistra, rosyjskiego «кандидат наук» jako doktora albo «училище» czy «коледж» jako szkoły wyższej.
• Nazwy uczelni i szkół w oryginale. Kodeks zawodowy tłumacza przysięgłego (§ 46 ust. 1–2) nakazuje przytaczać w języku źródłowym tytuły zawodowe, stopnie i tytuły naukowe oraz nazwy szkół i uczelni, bez stwierdzeń o równoważności. Wyjaśnienie można dodać w uwadze tłumacza — o treści ustalonej przez powołaną do tego instytucję.
• Oceny jak w oryginale. Oceny wyrażone literami lub cyframi przytacza się zgodnie z wersją w języku źródłowym; można je opatrzyć wyjaśnieniem w uwadze tłumacza (§ 46 ust. 3).
• Zapytaj o suplement do dyplomu. W Europejskim Obszarze Szkolnictwa Wyższego wydaje się go automatycznie, bezpłatnie i w powszechnie używanym języku europejskim (ENIC-NARIC). Według zaleceń (pkt 23) powinien zmniejszać potrzebę tłumaczenia innych dokumentów.
• Właściwe uprawnienia językowe. NAWA zaleca odmowę przyjęcia tłumaczeń dyplomów ukraińskich lub białoruskich poświadczonych przez tłumaczy języka rosyjskiego. Poświadczaj tylko w języku, w którym masz uprawnienia.

Dwa przykłady: Polska i Niemcy

• Polska: ustawa — Prawo o szkolnictwie wyższym i nauce nie wymaga tłumaczenia zagranicznego dyplomu do uznania wykształcenia — decyzja należy do organu przyjmującego. W nostryfikacji podmiot nostryfikujący może w szczególnie uzasadnionych przypadkach zażądać tłumaczenia przysięgłego (NAWA).
• Niemcy: Centralny Urząd ds. Edukacji Zagranicznej (ZAB) ocenia na podstawie dokumentów w języku oryginału. Tłumaczenia można żądać dodatkowo, ale nigdy nie zastępuje ono oryginału; czy jest potrzebne, pokazuje kontrola wstępna. Zwykle wystarcza zwykły skan bez poświadczenia i apostille.

Podstawą prawną jest Konwencja lizbońska o uznawaniu z 1997 r. (Rada Europy i UNESCO): zagraniczne kwalifikacje uznaje się, chyba że właściwy organ wykaże istotną różnicę.

Jak pomaga Lingverra

Lingverra odtwarza tabele z przedmiotami, godzinami i ocenami w układzie oryginału i zaznacza niepewne miejsca. To, czy tytuł zostaje w oryginale i co trafia do uwagi tłumacza, decydujesz ty.

Czytaj także: Tłumaczenie ukraińskich i radzieckich dokumentów: 7 typowych błędów

Czytaj także: Tłumaczenie apostille: co należy do dokumentu