Strona obliczeniowa: ile to znaków?

Czym jest strona obliczeniowa

Strona obliczeniowa to umowna jednostka objętości tekstu. Nie zależy od formatu papieru, wielkości czcionki, marginesów ani liczby ilustracji — wyłącznie od liczby znaków. Dzięki temu dwa dokumenty złożone zupełnie inaczej można porównać pod względem rzeczywistego nakładu pracy.

W Polsce stronę dla tłumaczeń wykonywanych na żądanie sądu, prokuratora, Policji oraz organów administracji publicznej określa rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości w sprawie wynagrodzenia za czynności tłumacza przysięgłego (§ 1 i § 8).

Skąd bierze się 1125 znaków

Rozporządzenie definiuje stronę przez układ maszynopisu: 25 wierszy po 45 znaków. Iloczyn tych dwóch liczb daje 1125 znaków — i właśnie tę wartość przyjmuje się za stronę, gdy tłumaczenie sporządzono w innym układzie maszynopisu lub wydruku komputerowego niż 25 wierszy po 45 znaków (§ 8 ust. 2).

Warto zapamiętać dwie liczby, bo obie pojawiają się w rozliczeniach:

• Strona obliczeniowa = 1125 znaków (25 wierszy × 45 znaków).
• Wiersz = 45 znaków — jednostka pomocnicza, z której wyprowadzono stronę.
• Strona rozpoczęta liczy się za całą — nawet jeden znak ponad limit to kolejna strona.

Strona obliczeniowa czy strona rozliczeniowa?

To ta sama jednostka pod dwiema nazwami. W rozporządzeniu mowa po prostu o stronie (25 wierszy po 45 znaków), w praktyce mówi się o stronie obliczeniowej albo rozliczeniowej — w obu przypadkach chodzi o 1125 znaków ze spacjami.

Co liczy się jako znak

Rozporządzenie definiuje znak wprost: „Za znak uważa się wszystkie widoczne znaki drukarskie, w szczególności litery, znaki przestankowe, cyfry, znaki przeniesienia oraz uzasadnione budową zdania przerwy między nimi” (§ 8 ust. 1).

Słowo „spacja” w przepisie nie pada; „przerwy między nimi” odczytujemy jako odstępy między wyrazami i liczymy znaki ze spacjami.

Przykład obliczenia

Załóżmy, że gotowe tłumaczenie liczy 3375 znaków ze spacjami. Dzielimy przez 1125 i otrzymujemy dokładnie 3 strony obliczeniowe. Gdyby znaków było 3376, stron byłoby już cztery — strona rozpoczęta liczy się za całą, bez zaokrąglania w dół i bez ułamków.

Zasada wynika wprost z § 8 ust. 1: „Stronę rozpoczętą liczy się za całą”.

Kiedy stawki z rozporządzenia obowiązują, a kiedy nie

Rozporządzenie określa wynagrodzenie za czynności wykonane na żądanie sądu, prokuratora, Policji oraz organów administracji publicznej. Dla zleceń od tych podmiotów stawka jest narzucona.

W obrocie prywatnym — gdy po tłumaczenie przychodzi osoba fizyczna lub firma — wynagrodzenie ustala umowa. Stawki z rozporządzenia jej nie wiążą, bo rozporządzenie dotyczy wyłącznie czynności na żądanie wymienionych w § 1 organów.

Stawki urzędowe według grup językowych

Wysokość stawki zależy od kierunku tłumaczenia i grupy językowej. Tłumaczenie na język obcy jest droższe niż na polski — to konsekwentna zasada całego rozporządzenia. Stan na 1 stycznia 2024 r.:

• Na polski z angielskiego, niemieckiego, francuskiego, rosyjskiego — 44,07 zł.
• Na polski z innego języka europejskiego i z łaciny — 47,49 zł.
• Na polski z języka pozaeuropejskiego w alfabecie łacińskim — 57,65 zł.
• Na polski z języka pozaeuropejskiego w alfabecie niełacińskim lub ideogramach — 64,44 zł.
• Z polskiego na angielski, niemiecki, francuski, rosyjski — 57,65 zł.
• Z polskiego na inny język europejski i na łacinę — 67,82 zł.
• Z polskiego na język pozaeuropejski w alfabecie łacińskim — 78,01 zł.
• Z polskiego na język pozaeuropejski w alfabecie niełacińskim lub ideogramach — 94,37 zł.

Podwyższenia stawki

Rozporządzenie przewiduje dwa progi podwyżek i jedną regułę, o której łatwo zapomnieć przy wystawianiu rachunku dla sądu.

• O 100 % — za tłumaczenie w terminie 24 godzin od otrzymania żądania oraz w postępowaniu przyspieszonym.
• O 25 % — za teksty z frazeologią i terminologią specjalistyczną, sporządzone pismem ręcznym lub przez wypełnienie ręcznie formularzy, a także trudne do odczytania ze względu na zniszczenie lub złą jakość kopii.
• Podstawy podwyższenia nie podlegają sumowaniu — tekst jednocześnie rękopiśmienny i specjalistyczny daje 25 %, nie 50 %.

Zakaz sumowania (§ 3 ust. 2) dodano nowelizacją obowiązującą od 1 stycznia 2024 r.

Dlaczego nie rozlicza się za stronę oryginału

Strona oryginału jest miarą nieprzydatną, bo może zawierać dowolnie dużo tekstu. Akt urodzenia z pięcioma wypełnionymi rubrykami i gęsto zadrukowana strona umowy byłyby obie „jedną stroną”, choć nakład pracy różni się wielokrotnie.

Rozporządzenie liczy przy tym stronę tłumaczenia (§ 8 ust. 2), czyli objętość tekstu docelowego, a nie oryginału.

Jak policzyć znaki samodzielnie

W edytorze tekstu wystarczy statystyka wyrazów — należy odczytać pozycję „znaki ze spacjami”, nie „znaki bez spacji”.

Uwaga na element, który łatwo pominąć: opisy pieczęci i podpisów też są tekstem tłumaczenia i wchodzą do objętości.

Jak rozlicza Lingverra

Lingverra liczy objętość według tekstu przetłumaczonego, ze spacjami — czyli tą samą metodą, którą przewiduje rozporządzenie. Różni się jednostka: nasza normostrona to 1650 znaków, bo cennik jest wspólny dla wszystkich języków obsługiwanych w serwisie, a nie oparty na prawie jednego kraju.

Przeliczenie jest proste: jedna strona obliczeniowa według rozporządzenia to około 0,68 naszej normostrony. Warto o tym pamiętać, porównując koszt narzędzia z wynagrodzeniem, które wystawiasz sądowi — to dwie różne skale, a nie dwie ceny za to samo.

Zaokrąglamy przy tym do jednej dziesiątej według zwykłych zasad: 1850 znaków to rachunkowo 1,12 normostrony i rozliczamy je jako 1,1, a nie jako 1,5 czy 2. Minimum to jedna normostrona za dokument — dokument krótszy niż strona rozliczamy jako jedną normostronę.

Pytania i odpowiedzi

Czy 1125 znaków dotyczy tekstu źródłowego czy docelowego? Docelowego — rozporządzenie mówi o stronie tłumaczenia. Objętości gotowego przekładu nie da się przewidzieć co do znaku, dlatego wycena przed wykonaniem pracy jest zawsze szacunkiem.

Czy dodatkowe egzemplarze liczy się od nowa? W zleceniach od organów z § 1 — nie. Za sporządzenie dodatkowych egzemplarzy poświadczonego tłumaczenia rozporządzenie przewiduje 64 gr za każdą dodatkową żądaną stronę (§ 2 ust. 3).

A jeśli tylko sprawdzam cudze tłumaczenie? Za sprawdzenie i poświadczenie tłumaczenia sporządzonego przez inną osobę należy się 50 % stawki (§ 4), a za sprawdzenie i poświadczenie cudzego tłumaczenia odpisu pisma w języku obcym lub części statycznej formularza — 30 % (§ 5).

Lingverra to narzędzie pracy tłumacza przysięgłego: po wgraniu dokumentu — także skanu — rozpoznaje tekst, tworzy precyzyjne tłumaczenie z zachowaniem układu i sama pokazuje objętość. Pierwsze 5 stron wypróbujesz za darmo.